zastava
vma
Naslovna » Specijalnosti » Centri » Centar za kontrolu trovanja
Centri

Centar za kontrolu trovanja

 

U Centru za kontrolu trovanja pružaju se medicinske usluge prevencije i terapije trovanja hemijskim materijama, kao i detekcija hemijskih materija u biološkom materijalu, vodi, zemljištu i vazduhu. Takođe se obavlja naučnoistraživački rad u oblasti toksikologije i farmakologije.


U sastavu Centra za kontrolu trovanja nalaze se:
•    Klinika za urgentnu i kliničku toksikologiju
•    Institut za toksikologiju i farmakologiju

Postoji i mobilna toksikološko-hemijska ekipa koja ne predstavlja samostalnu organizacionu jedinicu, a u čijem sastavu se nalazi osoblje iz svih organizacionih jedinica Centra za kontrolu trovanja. Mobilna toksikološko-hemijska ekipa se aktivira u slučaju hemijskih akcidenata većih razmera.

KONTAKT:
Centar za kontrolu trovanja, Crnotravska 17, 11000 Beograd

 


ZADACI:


•    Prevencija i terapija akutnih trovanja hemijskim agensima
•    Informaciona podrška zdravstvenim ustanovama koji se bave zbrinjavanjem akutno otrovanih ljudi
•    Edukacija kadrova iz predkliničkih i kliničkih disciplina iz oblasti toksikologije i farmakologije
•    Naučnoistraživački rad iz oblasti toksikologije
•    Pružanje podrške civilnim institucijama u slučaju hemijskih akcidenata
•    Ispitivanja na eksperimentalnim životinjama i izrada dokumentacije za aktivne materije i preparate koji podležu postupku registracije.

KLINIKA ZA URGENTNU I KLINIČKU TOKSIKOLOGIJU


Nastanak


Klinika za urgentnu i kliničku toksikologiju ima tradiciju dugu četrdeset godina, tehnološki opremljena odeljenja i visoko specijalizovani stručni kadar. U proteklom periodu zbrinuto je nekoliko desetina hiljada pacijenata.


Struktura


Klinika za urgentnu i kliničku toksikologiju, jedina specijalizovana institucija u zemlji za lečenje akutnih trovanja, u svom sastavu ima:
•    Odeljenje za intenzivnu negu
•    Odeljenje za trijažu i reanimaciju
•    Toksikološko-informaciono odeljenje


Zadaci


Radno vreme je 24 časa 7 dana u nedelji. U klinici se leče pacijenti sa akutnim trovanjem lekovima, pesticidima, korozivima, gasovima, gljivama, industrijskim hemikalijama i drugim toksičnim agensima. Takođe je zadužena za zbrinjavanje povređenih i akutno otrovanih u masovnim hemijskim akcidentima. Zbrinjavanje pacijenata sa akutnim trovanjem vrši se po jasno formulisanim prokolima koji su u potpunoj saglasnosti sa protokolima toksikoloških centara u svetu.
U Klinici za urgentnu i kliničku toksikologiju sprovodi se i poslediplomska edukacija u okviru subspecijalizacije iz kliničke toksikologije. Subspecijalizaciju kliničke toksikologije mogu dobiti specijalisti interne medicine, urgentne medicine, pedijatrije i opšte medicine.

ODELjENjE ZA INTENZIVNU NEGU


Odeljenje za intenzivnu negu namenjeno je za lečenje pacijenata sa akutnim trovanjem srednje teškog do teškog stepena koji zahtevaju kontinuirano praćenje vitalnih funkcija.
Osnovni monitoring:
•    srčana frekvencija
•    krvni pritisak
•    respiratorna frekvencija
•    pulsna oksimetrija
•    satna diureza
•    temperatura
•    gasovi arterijske krvi
Od 24 kreveta u Klinici za urgentnu i kliničku toksikologiju, 8 je u Odeljenju za intenzivnu negu, ali po potrebi svi kapaciteti klinike mogu se aktivirati za intenzivno lečenje bolesnika.


Oprema


•    10 monitora
•    8 mehaničkih ventilatora
•    infuzione pumpe
•    2 DC defibrilatora


Kadrovski potencijal

Visokostručni kadar koji čine specijalisti interne medicine-klinički toksikolozi, specijalista anesteziologije i reanimatologije i specijalista urgentne medicine, zaslužan je za uspešno zbrinjavanje preko 1.500 hospitalizovanih pacijenata godišnje. Srednji medicinski kadar i bolničari potpuno su obučeni za zbrinjavanje pacijenata sa akutnim trovanjem, posebno u slučajevima masovnih hemijskih akcidenata.


Aktivnosti

•    Bolničko lečenje pacijenata s umerenom do teškom kliničkom slikom akutnih trovanja
•    Klinička ispitivanja lekova (antidota, bioraspoloživost /studije bioekvivalance, itd.)
•    Poslediplomsko usavršavanje u oblasti kliničke toksikologije i kliničke farmakologije

ODELjENjE ZA REANIMACIJU I TRIJAŽU


Odeljenje za reanimaciju i trijažu namenjeno je lečenju pacijenata sa trovanjem lakog do umereno teškog stepena (etil alkohol, narkotici). Godišnje se u ovom odeljenju zbrine oko 2.000 pacijenata.


Osoblje


•    Klinički toksikolog
•    Medicinski tehničari
•    Bolničari


Aktivnosti


•    Prva pomoć, urgentna terapija, postupci dekontaminacije i detoksikacije, suportivne mere na prijemu
•    Ambulantni tretman pacijenata sa lakom do umerenom teškom kliničkom slikom trovanja (etil alkohol, narkotici, benzodiazepini, itd.)
•    Medicinsko praćenje pacijenata nakon otpusta
Oprema
•    Portabilni mehanički ventilator DC defibrilator

TOKSIKOLOŠKO-INFORMACIONO ODELjENjE


Osoblje
•    Klinički toksikolog
•    Inženjer računarskih tehnologija

Aktivnosti
Odeljenje je opremljeno "on-line" računarskom bazom podataka sopstvene izrade koja sadrži podatke o:
•    Toksičnim materijama i preparatima na tržištu
•    Proizvođačima i distributerima hemijskih supstanci, uključujući mesta proizvodnje i skladištenja u Srbiji
•    Slučajevima akutnog samotrovanja, profesionalnog i akcidentalnog trovanja koji su registrovani u Srbiji

Podaci o toksičnim materijama
•    Generički naziv (internacionalno nezaštićeno ime)
•    ID broj
•    CAS broj
•    Formula
•    Grupa otrova
•    Sinonimi
•    Fizička i hemijska svojstva

Toksikološka svojstva (grupa otrova, maksimalna dozvoljena koncentracija na radnom mestu i životnoj sredini, mehanizam toksičnog dejstva, tipične laboratorijske analize, interakcije, rizične grupe, komplikacije, itd.)
•    Simptomi i znaci trovanja (rani, dominantni, kasni)
•    Medicinske mere (prva pomoć, terapija)
•    Metode detekcije i identifikacije
•    Zaštitna oprema
•    Postupak u slučaju požara
•    Dekontaminacione procedure
•    Druge relevantne informacije

Podaci o komercijalnim proizvodima (preparatima) na bazi hemijskih materija
•    Komercijalno ime
•    Identifikacioni broj
•    Ime i mesto proizvođača/distributera
•    Generički naziv i količina aktivnih supstanci i rastvarača u preparatu

Podaci o proizvođačima i distributerima
•    Mesto, adresa, telefon, odgovorno lice, itd.
•    Lista hemijskih materija koje se proizvode/skladište, uključujući njihove minimalne/maksimalne količine
•    Lista preparata koji se proizvode/skladište, uključujući njihov sastav i minimalne/maksimalne količine
•    Lista medicinskih i ekoloških mera koja mora biti pod kontrolom u slučaju hemijskog akcidenta (globalna procena rizika, mere pripravnosti i odgovora na akcident, itd.)
•    Uobičajeni meteorološki uslovi u regionu

Podaci o slučajevima trovanja su uključeni u registar
•    Podaci o pacijentu
•    Podaci o licu koje podnosi izveštaj o trovanju
•    Suspektni/sigurni slučajevi trovanja
•    Primenjene mere i postupci
•    Otpust

INSTITUT ZA TOKSIKOLOGIJU I FARMAKOLOGIJU


U sastavu Instituta nalaze se dve organizacione jedinice:
•    Odeljenje za eksperimentalnu toksikologiju i farmakologiju
•    Odeljenje za toksikološku hemiju

Zadaci

Institut pokriva brojne predkliničke oblasti toksikologije i farmakologije koje su od značaja za rešavanje toksikoloških problema u kliničkoj praksi.
ODELjENjE ZA EKSPERIMENTALNU TOKSIKOLOGIJU I FARMAKOLOGIJU

Nastanak

Odeljenje za eksperimentalnu toksikologiju i farmakologiju je deo Centra za kontrolu trovanja VMA od 1998. godine.
Struktura
Odeljenje ima dve organizacione jedinice:
•    Odsek za farmakologiju
•    Odsek za toksikologiju

Odsek za farmakologiju

Zadaci
•    Naučnoistraživački rad u oblasti toksikologije i farmakologije
•    Predklinička ispitivanja lekova
•    Procena efikasnosti i bezbednosti otrova za komunalnu higijenu (postupak registracije).

Kadrovski potencijal
Naučno-stručnu kadrovsku bazu Odeljenja čine tri doktora veterinarske medicine (1 naučni saradnik, 2 specijalista), 2 medicinska, 1 veterinarski i 1 laboratorijski tehničar i 1 čuvar laboratorijskih životinja.

Obim i vrsta usluge
Sveobuhvatni potencijal Odeljenja omogućava ispitivanje pojedinih farmakodinamskih i toksikodinamskih dejstava lekova ili otrova u eksperimentalnih životinja. U saradnji sa drugim organizacionim jedinicama Instituta za toksikologiju VMA, kao i klinikama i institutima VMA moguća je i izrada složenih predkliničkih projekata.

Efikasnost
Zahvaljujući standardizovanim procedurama toksikoloških ispitivanja, većina ispitivanja može da se završi u periodu od 7-14 dana.

Nastavnici i izvođenje nastave
Nastavna delatnost je usmerena pre svega prema ŠRO SnSl VS ali takođe i prema specijalizantima i doktorantima civilnih i vojnih institucija u zemlji. Kadar Odeljenja je takođe uključen u praktičnu i teoretsku pripremu pripadnika međunarodne organizacije OPCW koji se na VMA obučavaju za različite aspekte inspekcijskog nadzora kontrole hemijskog razoružanja.

Naučni i stručni rad
Pripadnici Odeljenja učestvuju u naučnom i stručnom radu iz oblasti eksperimentalne farmakologije i toksikologije. Brojni naučni i stručni radovi publikovani su u međunarodnim i domaćim časopisima kao i na naučnim skupovima. Pojedini saradnici Odeljenja ukuljučeni su u naučne projekte Ministarstva za nauku, tehnologiju i razvoj Republike Srbije.

Najznačajnije usluge
•    Ispitivanje rodenticidne efikasnosti aktivnih supstanci i preparata
•    Ispitivanje akutne oralne toksičnosti aktivnih supstanci i preparata
•    Ispitivanje akutne dermalne toksičnosti aktivnih supstanci i preparata
•    Ispitivanje okularne iritativnosti aktivnih supstanci i preparata
•    Ispitivanje dermalne iritativnosti aktivnih supstanci i preparata
•    Ispitivanje gastroprotektivnog dejstva aktivnih supstanci i preparata
•    Ispitivanje abnormalne toksičnosti aktivnih supstanci i preparata
•    Ispitivanje gastrointestinalne podnošljivosti aktivnih supstanci i preparata
•    Ispitivanje antiinflamatornog dejstva aktivnih supstanci i preparata
•    Ispitivanje resorptivnosti gvožđa u krvi kunića
•    Ispitivanje resorptivnosti gvožđa u mišiću kunića

U zavisnosti od vrste ispitivanja prosečni bruto troškovi se kreću u rasponu od 8.800-24.000 dinara.
Mogući godišnji obim navedenih ispitivanja iznosi 50-100 različitih formulacija.

Postupak prijema zahteva
Ispitivanja se obavljaju na osnovu zvaničnog zahteva trećeg lica koje se upućuje Centru za kontrolu trovanja VMA.

ODELjENjE ZA TOKSIKOLOŠKU HEMIJU


Nastanak
Odeljenje za toksikološku hemiju izraslo je iz Odeljenja protivhemijske zaštite, Higijensko-hemijskog instituta, Zavoda za preventivnu medicinu VMA.

Struktura
Odeljenje čine dve analitički povezane i savremeno opremljene laboratorije: Laboratorija za toksikološko-hemijske analize i Laboratorija za farmakokinetičke i farmaceutske analize.

Zadaci
Osnovni zadatak Odeljenja za toksikološku hemiju je izrada toksikološko-hemijskih analiza u cilju brze, osetljive i pouzdane detekcije, identifikacije i kvantifikacije toksičnih agenasa u svim vrstama ispitivanih uzoraka (biološki materijal, vazduh, voda, zemljište, životne namirnice, predmeti opšte upotrebe, industrijski proizvodi i dr.)
Od posebnog značaja su urgentne toksikološko-hemijske analize uzoraka biološkog materijala pacijenata primljenih na lečenja u Klinici za urgentnu i kliničku toksikologiju VMA.

Kadrovski potencijal
Naučno-stručnu kadrovsku bazu Odeljenja čini 7 specijalista toksikološke hemije, 11 laboratorijskih tehničara i 1 perač laboratoriskog radnog pribora.

Obim i vrste usluga
•    urgentne toksikološko-hemijske analize lekova, pesticida, droga, mikotoksina i alkohola u uzorcima biološkog materijala
•    određivanje terapijskih koncentracija antiepileptika i drugih lekova u uzorcima biološkog materijala
•    ispitivanje i kontrola lekova u procesu uvoza i registracije za tržište
•    ispitivanje bioraspoloživosti (bioekvivalence) novih formulacija lekova za tržište ispitivanje i kontrola preparata pesticida, proizvoda za dezinfekciju, testovi doping kontrole, biološki testovi i drugi.

Odeljenje za toksikološku hemiju pruža usluge u sklopu dežurstva urgentne toksikološko-hemijske službe, 24 časa dnevno. U slučaju nastanka hemijskog akcidenta, Odeljenje učestvuje u izviđačkim i analitičkim zadacima mobilne toksikološko-hemijske ekipe.

Efikasnost
Odeljenje izvršava zadatke detekcije, identifikacije i kvantifikacije velikog broja aktuelnih toksičnih hemijskih agenasa u svim vrstma uzoraka.
Laboratorijska oprema omogućava primenu sledećih analitičkih metoda: fizičko-hemijske, hemijske, imunohemijske, enzimatske, hromatografske (TLC, HPLC, GC) i spektrometrijske (UV, VIS, IR, MS, AAS, AES).

Nastavnici i izvođenje nastave
Nastavna delatnost iz oblasti toksikološke hemije, RHB zaštite i savremenih tehnika i metoda instrumentalne analize izvodi se za potrebe specijalizanata i doktoranata vojnih i civilnih institucija u zemlji, kao i za slušaoce ŠRO SnSl.

Naučni i stručni rad
Pripadnici Odeljenja učestvuju u naučnom i stručnom radu iz oblasti eksperimentalne toksikološke hemije i farmakologije. Brojni rezultati naučnih i stručnih radova publikovani su u međunarodnim i domaćim časopisima, kao i na naučnim skupovima. Članovi Odeljenja su takođe uključeni u 4 naučnoistraživačka projekta VMA.

Najznačajnije usluge
•    Urgentne toksikološko-hemijske analize lekova, pesticida, droga, mikotoksina i alkohola u uzorcima biološkog materijala
•    Određivanje terapijskih koncentracija antiepileptika i drugih lekova u uzorcima biološkog materijala
•    Ispitivanje i kontrola lekova u procesu uvoza i registracije za tržište
•    Ispitivanje bioraspoloživosti (bioekvivalence) novih formulacija poznatih lekova za tržište
•    Ispitivanje i kontrola preparata pesticida i preparata za dezinfekciju
•    Testovi doping kontrole, biološki testovi i drugi

Prosečni troškovi jedne analize iznose od 600 do 3.000 dinara. Godišnji obim izvršenih usluga iznosi 15.000 do 25.000 analiza.
U poslednje vreme značajan je doprinos Odeljenja u otkrivanju zloupotrebe lekova i u borbi protiv pojava narkomanije.

MOBILNA TOKSIKOLOŠKO HEMIJSKA EKIPA (MTHE)


Sačinjavaju je lica iz Centra za kontrolu trovanja VMA, a ekipa se aktivira u slučaju hemijskih akcidenata većih razmera.

Transport
Uglavnom terenskim vozilima, a po potrebi i vazdušnim putem.

Aktivnosti
•    Detekcija, identifikacija i kvantifikacija hemijskih materija u vodi, zemljištu, vazduhu, kao i u biološkom materijalu na terenu (Odeljenje za toksikološku hemiju)
•    Organizacija zbrinjavanja i lečenje otrovanih (Klinika za urgentnu i kliničku toksikologiju)
•    Prva pomoć i urgentna terapija u terenskim uslovima u saradnji sa lokalnom zdravstvenom službom
•    Konsultacije u bolničkom lečenju otrovanih u regionalnim medicinskim centrima
•    Podržavajuća i simptomatska terapija tokom transporta otrovanih do Centra za kontrolu trovanja (ekstremno teški slučajevi).


Stručni tim:

 



  • Zastupa načelnika Centra za kontrolu trovanja, ujedno načelnik Klinike za urgentnu i kliničku toksikologiju
    prof. dr sc. med.Slavica Vučinić, Specijalista interne medicine - klinički toksikolog
  • Načelnik Odeljenja za intenzivnu negu
    Potpukovnik dr Miodrag Jovanović, Specijalista interne medicine - klinički toksikolog
  • Načelnik Odeljenja za trijažu i reanimaciju
    Potpukovnik dr Miodrag Jovanović, Specijalista interne medicine - klinički toksikolog
  • Načelnik Toksikološko-informcionog odeljenja
    prof. dr sc. med. Jasmina Jović-Stošić, Specijalista interne medicine - klinički toksikolog
  • Primarijus, dr Gordana Babić, Specijalista urgentne medicine - klinički toksikolog
  • Primarijus, dr Olivera Potrebić, Specijalista anesteziologije sa reanimatologijom - klinički toksikolog
  • Dr Danica Srnić, Specijalista interne medicine - kardiolog, klinički toksikolog
  • Dr Dragana Đorđević, Specijalista interne medicine - klinički toksikolog
  • Dr Nataša Perković-Vukčević, Specijalista interne medicine
  • Dr Tomislav Režić, Specijalista interne medicine
  • Dr Gordana Vuković-Ercegović, Specijalista interne medicine
  • Načelnik Instituta za toksikologiju i farmakologiju
    prof. dr sc. med. Dubravko Bokonjić
  • Načelnik Odeljenja za eksperimentalnu toksikologiju i farmakologiju
    Naučni saradnik dr sc. vet. Vesna Jačević, Specijalista patološke morfologije

 

KONTAKT:
Centar za kontrolu trovanja, Crnotravska 17, 11000 Beograd

 

pretraga

Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player
vma
vma cad
http://www.mod.gov.rs/
http://www.zdravlje.gov.rs/
vma
univerzijada
univerzijada